PC Samenstellen guide 2026 - Met de PCBuildMate Builder-Tool Uitgelicht
Algemeen

De Ultieme Gids voor een PC Samenstellen in 2026

13 min lezen Beginner

Je staat op het punt om een van de meest belangrijke projecten in de tech-wereld te starten: het bouwen van je eigen (game)computer. Of je nu droomt van vloeiende 4K-beelden in de nieuwste titels of een razendsnel werkstation nodig hebt, het proces begint altijd bij de basis: een PC samenstellen. In 2026 is de hardware-wereld spannender dan ooit met de komst van de RTX 50-serie en de nieuwste generatie processoren, maar de keuzestress is ook groter dan ooit.

In deze gids, het eerste deel van onze driedelige “pc bouwen guide”, nemen we je mee door het doolhof van specificaties, sockets en benchmarks. We laten je zien hoe je onze tools gebruikt om foutloze keuzes te maken, zodat je niet alleen een krachtige, maar ook een 100% compatibele machine bouwt, voor de scherpste prijzen bij de Nederlandse webshops.

PC Samenstellen in 2026 Guide (Samenvatting)

Geen tijd om de hele gids te lezen? Hier is de essentie voor je 2026-build. Of je nu gaat voor een 1440p “sweet spot” machine of een 4K monster, dit zijn de vuistregels van dit moment.

De Gouden Regels van 2026:

  • GPU: De RTX 50-serie is de standaard voor Ray Tracing; de RX 9000-serie biedt de beste VRAM-waarde.

  • CPU: Kies de Ryzen 9000 (X3D) voor pure gaming-kracht of de Intel Core Ultra (Series 2) voor een mix van werk en gaming.

  • Geheugen: 32GB DDR5 is de absolute ondergrens voor moderne titels zoals GTA VI.

  • Voeding: Koop alléén een ATX 3.1 voeding om veilig gebruik te maken van de nieuwe GPU-connectoren.

Snelkeuze: Hardware per Doel

Doel Aanbevolen CPU Aanbevolen GPU Monitor Resolutie
Budget King Ryzen 5 9600X RTX 5060 / RX 7600 XT 1080p Ultra
The Sweet Spot Ryzen 7 9800X3D RTX 5070 / RX 9060 XT 1440p Ultra
Elite Gaming Core Ultra 9 285K RTX 5080 / 5090 4K Native

De 2026 Compatibiliteit-Checklist

Voordat je op ‘bestellen’ klikt, controleer deze drie kritieke punten in onze Builder-tool:

  1. Socket-match: Past je CPU op je moederbord? (AM5 voor AMD, LGA 1851 voor Intel).

  2. GPU-Lengte: Is je behuizing lang genoeg voor de nieuwe RTX 50-kaarten (vaak 330mm+)?

  3. RAM-Hoogte: Past je werkgeheugen onder je (lucht)koeler?

Pro-tip: Gebruik onze FPS-calculator om te zien hoeveel frames jouw gekozen combinatie haalt in jouw favoriete games. Zo voorkom je dat je te veel betaalt voor kracht die je niet gebruikt.

Het begin: Bepaal je doel met de FPS-calculator

Weergave van de PCBuildMate FPS Calculator

Voordat je met onderdelen gaat smijten, moet je weten wat je doel is. In begin 2026 is 1440p gaming de absolute “sweet spot” geworden voor de gemiddelde gamer, terwijl 4K eindelijk toegankelijk is voor het middensegment dankzij verbeterde AI-upscaling technieken.

Om te voorkomen dat je te veel betaalt voor kracht die je niet gebruikt, of juist een systeem bouwt dat hapert bij je favoriete game, raden we aan onze FPS-calculator te gebruiken. Hier kun je invullen welke games je speelt (bijv. Grand Theft Auto VI of Cyberpunk 2077: Phantom Liberty) en op welke resolutie. De tool berekent direct welke videokaart en processor je nodig hebt om die felbegeerde 144 FPS aan te tikken.

Prestatiedoelen per Budgetklasse (Januari 2026)

Budgetklasse Gemiddelde Prijs Doelstelling Aanbevolen GPU
Instap €800 – €1.000 1080p Ultra / 1440p Medium RTX 5050 / RX 7600 XT
Mid-Range €1.200 – €1.600 1440p Ultra (Hoge FPS) RTX 5070 / RX 9700 XT
High-End €2.000+ 4K Native / Ray Tracing Ultra RTX 5080 / RTX 5090

De Essentiële PC Onderdelen Lijst

Wat heb je precies nodig voor een complete build? Het lijkt simpel, maar elk onderdeel moet zorgvuldig worden afgestemd op de rest. Om een idee te geven wat je invult in de PC configurator: Builder-Tool.

  • Processor (CPU): Het brein van je computer.

  • Moederbord (MoBo): Het zenuwstelsel dat alles verbindt.

  • Videokaart (GPU): De spierballen voor je graphics.

  • Werkgeheugen (RAM): Het kortetermijngeheugen (DDR5 is nu de standaard).

  • Opslag (SSD): Voor je bestanden en snelle laadtijden (M.2 NVMe).

  • Voeding (PSU): De brandstoftoevoer (let op de nieuwe ATX 3.1 standaarden).

  • Behuizing (Case): De behuizing met goede airflow.

  • Processorkoeling: Lucht- of waterkoeling om alles koel te houden.

Pro-tip: Vergeet niet dat in 2026 de prijzen van opslag en RAM fluctueren door de enorme vraag naar AI-chips. Check altijd onze Prijstrends-tool om te zien of je vandaag moet toeslaan of nog een weekje moet wachten op een daling.

De Processor (CPU): AMD vs Intel in 2026

De keuze voor je processor bepaalt niet alleen de snelheid van je pc, maar ook welk moederbord en type geheugen je nodig hebt. In 2026 is de strijd tussen “Team Red” (AMD) en “Team Blue” (Intel) heviger dan ooit.

AMD: De koning van gaming

Als je puur voor gaming bouwt, is de AMD Ryzen 9000-serie (met name de X3D-varianten) momenteel onverslaanbaar. De Ryzen 7 9800X3D en Ryzen 7 7800X3D is in januari 2026 de absolute favoriet onder gamers. Dankzij de enorme L3-cache blijven je framerates stabiel, zelfs in CPU-intensieve games zoals Starfield of simulaties.

  • Platform: Socket AM5.

  • Voordeel: AMD heeft beloofd dit platform nog jaren te ondersteunen, wat toekomstige upgrades goedkoper maakt.

Intel: De allrounder voor creators

Intel heeft met de Core Ultra Series 2 (Arrow Lake) een enorme inhaalslag gemaakt op het gebied van efficiëntie. Voor gebruikers die overdag video’s renderen of met AI-modellen werken en ’s avonds willen gamen, is de Core Ultra 7 265K of de Ultra 9 285K een uitstekende keuze.

  • Platform: Socket LGA 1851.

  • Voordeel: Sterkere prestaties in multitasking en ondersteuning voor de nieuwste Thunderbolt 5-standaarden.

Vergelijking: Populaire CPU’s (Januari 2026)

Model Sockets Cores/Threads Focus
AMD Ryzen 7 9800X3D AM5 8C / 16T Puur Gaming (Best FPS)
Intel Core Ultra 7 265K LGA 1851 20C / 20T All-round / Content Creation
AMD Ryzen 5 9600X AM5 6C / 12T Budget Gaming
Intel Core Ultra 9 285K LGA 1851 24C / 24T High-end Workstation / Gaming

Het Moederbord: De ruggengraat van je systeem

Het moederbord verbindt alles. De belangrijkste vraag die je jezelf moet stellen is: “Welke processor past op mijn moederbord?”

  1. Check de Socket: Een AMD Ryzen 9000 past alleen op een AM5 moederbord. Een Intel Core Ultra (Series 2) vereist een LGA 1851 bord (dit checkt de Builder-Tool automatisch voor je).

  2. Kies de Chipset:

    • B-serie (B850 / B860): De beste keuze voor 90% van de bouwers. Biedt voldoende USB-poorten, PCIe 5.0 voor je videokaart en goede overklokmogelijkheden voor het geheugen.

    • Z-serie / X-serie (Z890 / X870E): Voor de enthousiasteling die maximale opslag (meerdere NVMe SSD’s) en extreme overklok-opties wil.

  3. Formaat: Let op dat je moederbord in je behuizing past. ATX is de standaard, Micro-ATX is compacter, en Mini-ITX is voor die hele kleine “console-stijl” pc’s.

Pro-Tip: Gebruik onze Builder-tool. Zodra je een processor kiest, filtert de tool automatisch alle moederborden weg die niet passen (en zorgt later ook dat het in de behuizing past).

De Videokaart (GPU): Waar de magie gebeurt

In 2026 draait alles om de RTX 50-serie van NVIDIA en de RX 9000-serie van AMD. Je videokaart is de grootste investering, dus maak deze zorgvuldig.

NVIDIA: AI en Ray Tracing

NVIDIA domineert met de RTX 5070 en 5080. Hun grootste troef is DLSS 4.0, waarmee je met behulp van AI je framerate kunt verdubbelen zonder kwaliteitsverlies. Als je geeft om de mooiste belichting (Ray Tracing), is NVIDIA de weg die je moet gaan.

AMD: Pure snelheid en VRAM

AMD biedt vaak meer VRAM (videogeheugen) voor een lagere prijs. In 2026 zien we dat games op 1440p resolutie al snel 12GB tot 14GB VRAM verbruiken. De RX 9060 XT met 16GB geheugen is daarom een zeer sterke keuze voor de lange termijn.

GPU Checklist: Waar moet je op letten?

  • VRAM: Minimaal 12GB voor 1440p; minimaal 16GB voor 4K.

  • Lengte: Controleer in onze Builder of de kaart (sommige zijn 35cm+) wel in je behuizing past.

  • Voeding: De nieuwe kaarten gebruiken de 12VHPWR aansluiting. Zorg dat je voeding dit ondersteunt (ATX 3.1).

GPU Vergelijkingstabel (Januari 2026)

Model Geheugen (VRAM) Beste Resolutie Krachtverbruik (TDP)
NVIDIA RTX 5060 8GB GDDR7 1080p / 1440p 160W
NVIDIA RTX 5070 12GB GDDR7 1440p Ultra 220W
Radeon RX 9060 XT  16GB GDDR7 1440p Ultra / 4K 160W

Processorkoeling: Lucht vs. Water in 2026

Zonder goede koeling zal je gloednieuwe processor binnen enkele seconden “thermal throttelen”, wat betekent dat hij zichzelf vertraagt om oververhitting te voorkomen. In 2026 heb je twee hoofdwegen: de onverwoestbare luchtkoeler of de stijlvolle All-in-One (AIO) waterkoeler.

Luchtkoeling: Betrouwbaar en efficiënt

Luchtkoelers zijn in 2026 geavanceerder dan ooit. Met de komst van de Noctua NH-D15 G2 en de prijs-prestatiekoning Thermalright Phantom Spirit 120 EVO, kunnen luchtkoelers nu zelfs de krachtigste Ryzen 9-chips koel houden.

  • Voordelen: Geen risico op lekkage, gaat vaak 10+ jaar mee (alleen de fan kan kapot), en is over het algemeen stiller bij lichte taken.

  • Nadeel: Ze zijn enorm groot. Controleer in de Builder-tool of de koeler niet in de weg zit van je RAM-geheugen of tegen het zijpaneel van je behuizing komt.

Waterkoeling (AIO): Maximale prestaties en looks

Voor de zwaarste Intel Core Ultra 9-systemen of voor wie een strak “aquarium-design” wil, is een AIO waterkoeler de beste keuze. De Arctic Liquid Freezer III Pro is in januari 2026 de absolute aanrader vanwege de extra ventilator op het blok die ook je moederbord (VRM’s) koelt.

  • Voordelen: Superieure koeling bij langdurige zware belasting, ziet er modern uit, en houdt de hitte direct bij de uitlaat van je behuizing.

  • Nadeel: Duurder dan luchtkoeling en een theoretisch risico op pomp-falen na 5 tot 7 jaar.

Koelings-keuzetabel (2026)

Type Processor Advies Koeling Aanbevolen Model
Gaming Build (Ryzen 7+ / Core Ultra 7+) 360mm AOI Lian Li Galahad II 360 Trinity Black
Mid-Range (Ryzen 7 / Core Ultra 7) Dual-Tower Luchtkoeler Thermalright Phantom Spirit 120 EVO
High-End (Gaming Focus) High-End Luchtkoeler Noctua NH-D15 G2
Extreme (Workstation / Overclocking) 360mm / 420mm AIO Arctic Liquid Freezer III Pro

Werkgeheugen (RAM): De motor van je workflow

In januari 2026 is de discussie over DDR4 vs DDR5 eindelijk gesloten: DDR5 is de absolute standaard. Maar binnen DDR5 zijn er grote verschillen in snelheid (MT/s) en latentie (CL) die direct invloed hebben op je minimum FPS in games en de snelheid van je applicaties.

“Hoe controleer ik of mijn RAM past bij mijn CPU?”

Dit is cruciaal, want een te hoge snelheid kan leiden tot een systeem dat niet stabiel is.

  • Voor AMD Ryzen 9000-serie: De “sweet spot” blijft 6000 MT/s met een latentie van CL30. Omdat de geheugencontroller van Ryzen-chips het meest efficiënt werkt op deze snelheid (de zogenaamde 1:1 ratio), heeft sneller RAM vaak een averechts effect. Zoek altijd naar kits met een AMD EXPO profiel.

  • Voor Intel Core Ultra (Series 2): Deze nieuwe architectuur is veel flexibeler. Hier zie je in 2026 vaak snelheden van 6400 tot 7200 MT/s. Voor de echte enthousiastelingen zijn er nu CUDIMM-modules die stabiel boven de 8000 MT/s draaien op high-end Z890 moederborden.

Capaciteit: Is 16GB nog genoeg?

Kort antwoord: Nee. In 2026 verbruiken games zoals GTA VI of zware Chrome-sessies met gemak 12GB tot 14GB. Om stotteren (stuttering) te voorkomen, is 32GB (2x16GB) de nieuwe gouden standaard.

Pro-tip: Gebruik altijd twee modules in plaats van vier. DDR5-geheugencontrollers hebben het zwaar bij vier gevulde slots, wat vaak betekent dat je de geadverteerde hoge snelheden niet kunt halen.

Opslag: Razendsnel laden met NVMe

Vergeet de traditionele harde schijf (HDD) voor je gaming-pc; in 2026 gebruiken we M.2 NVMe SSD’s. Dankzij technieken zoals DirectStorage laden games assets direct vanaf je SSD naar je videokaart, wat laadschermen bijna volledig elimineert.

PCIe 4.0 vs PCIe 5.0: Wat heb je nodig?

Type SSD Snelheid (Lezen/Schrijven) Beste Gebruikssituatie
PCIe 4.0 NVMe Tot 7.500 MB/s De beste prijs-prestatieverhouding voor gamers.
PCIe 5.0 NVMe Tot 14.500 MB/s Voor video-editors en AI-workloads. Vereist een heatsink!

In 2026 is een 2TB PCIe 4.0 SSD de slimste keuze voor de meeste bouwers. Het prijsverschil met 1TB is klein geworden, terwijl games steeds groter worden (vaak 100GB+ per stuk). Heb je een moederbord dat PCIe 5.0 ondersteunt? Dan kun je voor je boot-drive een Gen5 SSD overwegen voor een bizar snelle Windows-ervaring.

Voeding (PSU): Stabiliteit en de nieuwe standaard

De voeding is het meest onderschatte onderdeel. Met de komst van de RTX 50-serie videokaarten zijn de stroomvereisten en de aansluitingen veranderd.

ATX 3.1 en de 12V-2×6 connector

In 2026 raden wij uitsluitend ATX 3.1 voedingen aan. Deze zijn de opvolger van ATX 3.0 en bevatten de verbeterde 12V-2×6 aansluiting. Deze kabel is veiliger dan de oude 12VHPWR-kabel die nog wel eens wilde smelten bij slecht contact.

Hoeveel Watt heb je nodig?

Het verbruik van de nieuwe GPU’s is fors. Gebruik onze Builder-tool voor een exacte berekening, maar houd deze richtlijnen aan:

  • RTX 5070 / RX 9700 XT: Minimaal 750W (80 Plus Gold).

  • RTX 5080: Minimaal 850W (80 Plus Gold/Platinum).

  • RTX 5090: Minimaal 1000W tot 1200W. De 5090 heeft een TDP van maar liefst 575W, dus een stevige voeding is een must.

Behuizing: Airflow ontmoet 2026 design

Je behuizing (case) bepaalt niet alleen hoe je pc eruitziet, maar ook hoe luid de fans moeten draaien om alles koel te houden.

Trends in 2026: Dual Chamber en Wood-accents

Twee stijlen domineren de markt in 2026:

  1. Dual Chamber (Aquarium look): Denk aan de NZXT H9 Flow of de Lian Li O11 Vision. Deze kasten scheiden de voeding en kabels van de warme componenten. Dit ziet er niet alleen strak uit, maar biedt ook een ongehinderde luchtstroom naar je videokaart.

  2. Airflow Mesh met natuurlijke materialen: De Fractal Design North serie heeft een trend gezet met houten panelen gecombineerd met mesh. Dit past perfect in een modern interieur zonder in te leveren op koeling.

Checklist voor je behuizing:

  • GPU Clearance: De RTX 5090 is vaak langer dan 350mm. Controleer in onze Builder-Tool of de kaart fysiek past.

  • Back-connect support: Sommige nieuwe moederborden (zoals ASUS BTF of MSI Project Zero) hebben aansluitingen aan de achterkant. Je behuizing moet hier specifieke uitsparingen voor hebben.

  • USB-C: Zorg dat de case een USB-C 3.2 Gen 2 poort op het frontpanel heeft voor je randapparatuur.

Voorbeeld Build: De “Sweet Spot” 1440p Gamer (Begin 2026)

Om je een idee te geven van een gebalanceerde set onderdelen, hebben we deze configuratie samengesteld via onze eigen Builder-Tool.

Onderdeel Selectie Waarom deze keuze?
CPU AMD Ryzen 7 9800X3D Beste gaming prestaties van 2026.
Moederbord MSI MAG B850 TOMAHAWK WIFI Uitstekende VRM’s en toekomstbestendig.
GPU NVIDIA RTX 5070 (16GB) Perfect voor 1440p Ultra met DLSS 4.0.
RAM 32GB DDR5-6000 CL30 (EXPO) Optimale snelheid voor de Ryzen 9000.
Opslag 2TB M.2 NVMe Gen4 SSD Genoeg ruimte voor alle moderne games.
Voeding 850W ATX 3.1 Gold Klaar voor de nieuwste GPU-kabels.
Behuizing NZXT H9 Flow Prachtig design en superieure airflow.
Koeling ARCTIC Liquid Freezer III Pro 360 A-RGB Sublieme prestaties en een mooie uitstraling.

Bekijk de volledige “Sweet Spot” Build

Conclusie: Gebruik de data tot je voordeel

Het samenstellen van een pc is in 2026 een samenspel van slimme data en persoonlijke voorkeur. Door gebruik te maken van de PCBuildMate Builder-tool voorkom je dat je onderdelen koopt die fysiek niet passen of softwarematig niet samenwerken.

Heb je je lijstje compleet? Dubbelcheck dan nog één keer de Prijstrends om te zien of je bij de juiste partner bestelt. Een besparing van €50 op je videokaart is weer een extra game in je bibliotheek!

Wat gaan we nu doen?

Nu je weet welke onderdelen je nodig hebt, is het tijd om ze daadwerkelijk in huis te halen. In de volgende gids gaan we over naar de praktijk: Deel 2: Stap-voor-stap je PC in elkaar zetten. We leggen je uit hoe je die kostbare onderdelen zonder stress monteert.

Geschreven door Jan Pieter

Ik ben Jan Pieter, hardware-specialist in hart en nieren. Al jaren assembleer ik systemen, van stille pc's tot vloeistofgekoelde monsters. Mijn expertise ligt bij compatibiliteit: ik weet exact welke koeler in welke behuizing past. Bij PcBuildMate vertaal ik complexe data naar helder advies. Mijn doel? Jouw twijfels wegnemen zodat je met 100% zekerheid de juiste onderdelen kiest voor je volgende build.

Bekijk alle guides van Jan Pieter →
AI Build